Modnie i Zdrowo

Na Podkarpaciu ruszył program profilaktyki raka płuca – sprawdźcie szczegóły

18 listopada 2026 | Źródło: Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

Podkarpacki Oddział Wojewódzki NFZ

  • Podkarpacki NFZ podpisał dwie umowy na realizację nowego programu
  • Sprawdźcie co mówi Ekspert o nowym rodzaju profilaktyki
  • Badania bez brania urlopu – pracownie czynne w sobotę

Niskodawkowa tomografia komputerowa (NDTK) finansowana przez NFZ

Ministerstwo Zdrowia rozszerzyło listę programów profilaktycznych finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Nowy program dotyczy profilaktyki raka płuca.

Według danych Krajowego Rejestru Nowotworów z 2022 r. w Polsce odnotowuje się ok. 20,7 tys. nowych zachorowań na raka płuca rocznie. Z powodu tego nowotworu umiera ok. 26 tys. osób rocznie, czyli ponad 1/5 wszystkich zgonów nowotworowych. Według prognoz w 2029 r. na raka płuca zachoruje ok. 32,5 tys. osób. Rak płuca jest w Polsce najczęstszą przyczyną zgonów nowotworowych, głównie z powodu późnego wykrywania. Z paleniem tytoniu związane jest 85–90 proc. zachorowań.

– Na Podkarpaciu w tym roku, aż 3254 osób skorzystało z opieki medycznej w związku z rakiem płuca. 1296 z nich wymagało pobytu na oddziale szpitalnym – mówi Rafał Śliż, rzecznik prasowy Podkarpackiego NFZ.

Dlaczego to badanie jest tak ważne?

– Niskodawkowa tomografia komputerowa to bardzo bezpieczne, szybkie i bezbolesne badanie, które wykorzystuje bardzo małą dawkę promieniowania, znacznie niższą niż w standardowej tomografii komputerowej. Nie wymaga podania kontrastu ani specjalnego przygotowania.

Oprócz wczesnego wykrywania zmian mogących wskazywać na raka płuca badanie pozwala również rozpoznać inne nieprawidłowości, takie jak rozedma czy zmiany śródmiąższowe płuc. Umożliwia także ocenę zwapnień miażdżycowych w tętnicach wieńcowych oraz innych narządów znajdujących się w obszarze badania – mówi dr Paweł Bożek – specjalisty radiologii i diagnostyki obrazowej.

Program profilaktyczny dla osób 50+ z historią palenia

Z programu profilaktycznego w kierunku raka płuca skorzystają osoby:

  • w wieku 55–74 lata z historią palenia tytoniu minimum tzw. „20 paczkolat” z okresem, w którym nie paliły (maksymalnie 15 lat: osoby palące lub byłe palaczki/palacze)
  • w wieku 50–54 lata z historią palenia tytoniu wynoszącą co najmniej tzw. „20 paczkolat”, okresem abstynencji tytoniowej nie dłuższym niż 15 lat, z dodatkowymi czynnikami ryzyka.

Wskaźnik „paczkolat” oblicza się, mnożąc liczbę wypalanych paczek papierosów dziennie przez lata palenia. Przykład: jedna paczka (20 papierosów) dziennie przez 20 lat, to „20 paczkolat”. Taki sam wynik daje palenie 2 paczek dziennie przez 10 lat. Ułatwieniem jest prosty internetowy kalkulator, który obliczy ilość paczkolat.

Wszystkie szczegóły są opisane również na stronie internetowej Narodowego Funduszu Zdrowia w zakładce „Dla Pacjenta” – „Profilaktyka na NFZ”.

Nie musisz brać urlopu dla zdrowia, badania można wykonać w sobotę

Umowy już obowiązują, a w sobotę 7 listopada pierwsze osoby skorzystały z badań w Łańcucie i Sędziszowie Młp.

Badania nie podlegają rejonizacji, więc można wybrać dowolną pracownię w Polsce, która podpisała umowę z NFZ. W województwie świętokrzyskim są dwie umowy: Kielce i Chęciny, w województwie lubelskim 3 umowy: dwie z Lublinie oraz w Krasnystawie. W województwie małopolskim również 3 umowy: dwie w Krakowie i jedna w Wadowicach. Gdzie wykonać nowe, bezpłatne badanie profilaktyczne? Warto skorzystać z wyszukiwarki NFZ „Gdzie się leczyć”.

Program jest bezpłatny, a pacjent nie potrzebuje do niego skierowania. Wystarczy, że zgłosi się do placówki medycznej, która ma kontrakt z NFZ na realizację tego programu. Świadczenia w nowym programie są nielimitowane, co oznacza, że Fundusz płaci za każde wykonane badanie.

Zadbaj o siebie – skorzystaj z profilaktyki, ponieważ lepiej zapobiegać niż leczyć.

– Programy profilaktyczne to prosty sposób, by zadbać o zdrowie, zanim pojawią się pierwsze objawy choroby. Dzięki regularnym badaniom można wcześnie wykryć niepokojące zmiany, zwiększyć szanse na skuteczne leczenie i uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych. Nie warto czekać, aż organizm upomni się o uwagę – profilaktyka to inwestycja w zdrowie, sprawność i lepszą jakość życia – Rafał Śliż, rzecznik prasowy Podkarpackiego NFZ.